"आज त बुबालाई वृद्धाश्रम छोडेर आउलाौँ, तर भोलि आफ्नै छोराले त्यही गेटमा छोड्दा कस्तो महसुस होला?"

 "आज त बुबालाई वृद्धाश्रम छोडेर आउलाौँ, तर भोलि आफ्नै छोराले त्यही गेटमा छोड्दा कस्तो महसुस होला?" 💔

बनेपा बजारको त्यो सुविधायुक्त घरमा सन्नाटा छाएको थियो। आमाको मृत्युपछि बुबाको स्मृति धुमिल हुँदै गएको थियो। कहिलेकाहीँ उनी आफ्नै छोरालाई चिन्दैनथे, त कहिलेकाहीँ ओछ्यानमै दिसा-पिसाब गरिदिन्थे। यो सब देख्दा बुहारीको धैर्यको बाँध टुटिसकेको थियो। "हेर हेर, फेरि लुगामै! म कति सफा गरूँ? मलाई यो गन्धले वाकवाकी लागिसक्यो," उनले श्रीमान्‌लाई झर्कदै भनिन्, "कि त यिनलाई वृद्धाश्रम लैजाऊ, नत्र म आजै छोरा लिएर माइत जान्छु। म नर्स होइन, बुहारी हुँ!"

​छोरा दोधारमा थियो। एकातिर श्रीमतीको जिद्दी, अर्कोतिर जन्मदिने बुबा। अन्ततः परिस्थितिको अगाडि ऊ झुक्यो। उसले बुबालाई काठमाडौँ घुमाउने बहानामा गाडीमा बसायो। गाडी गुड्दै गर्दा छोराको मनभित्र एउटा भयानक आँधी चलिरहेको थियो। ऊ मनमनै सोचिरहेको थियो— 'म के गर्दैछु? जुन हात समातेर मैले हिँड्न सिकेँ, त्यही हातलाई आज पराईको जिम्मा लगाउन जाँदैछु? के म यति सारो लाचार भएँ? बुबाले त म सानो छँदा कहिल्यै मलाई बोझ ठान्नुभएन, तर आज मलाई उहाँको सास पनि गह्रौँ भइरहेको छ।'

​गाडी सल्लाघारी पुग्दा बुबाले झ्यालबाट बाहिर हेर्दै मधुरो स्वरमा भन्नुभयो, "बाबु, सम्झिन्छौ? तिमी सानो छँदा यहाँ एउटा सानो पसल थियो। तिमीलाई यहाँको जेरी साह्रै मन पर्थ्यो। पैसा नहुँदा पनि मैले तिम्रो अनुहारमा खुसी देख्नकै लागि भए पनि आमाको एउटा सानो गहना बेचेर तिमीलाई जेरी खुवाएको थिएँ। तिमीले जेरी खाँदा मेरो पेट आफैँ भरिन्थ्यो।"

​छोराले स्टेरिङ दह्रोसँग समात्यो, उसका आँखा रसाउन थाले। थानकोट काट्दै गर्दा बुबा फेरि बोल्नुभयो, "हेर त बाबु, यो बाटो कति बदलिएछ! तिमी स्कुलमा बिरामी हुँदा म तिमीलाई पिठ्युँमा बोकेर यही बाटो हुँदै अस्पताल दौडिएको थिएँ। तिमी रोइरहन्थ्यौ, मलाई लाग्थ्यो तिम्रो ठाउँमा म बिरामी भइदिएको भए हुन्थ्यो।"

​काठमाडौँको एउटा कुनामा रहेको वृद्धाश्रमको गेट पुग्दा छोराको मुटु कामिरहेको थियो। उसले बुबालाई भित्र लबीमा एउटा मेचमा बसायो। बुबाका आँखा भने भित्तामा झुण्डिएको आमाको तस्बिर जस्तै देखिने एउटा तस्बिरमा अडिएका थिए। उहाँले सुस्तरी भन्नुभयो, "बुढी, मलाई माफ गर है, तिमीले नाति खेलाउने र छोराको सेवा पाउने सपना देखेकी थियौ, तर म आज तिम्रो याद मात्र लिएर आएँ।"

​छोराले गह्रौँ स्वरमा भन्यो, "बुबा, मलाई अफिसको एउटा जरुरी काम छ। तपाईं यो खाजा खाँदै यहाँ एकछिन बस्नुस् है, म अहिले नै आइहाल्छु।"

​ऊ जानै लाग्दा बुबाले काँप्दै गरेको हातले उसको हात समात्नुभयो र मायालु स्वरमा भन्नुभयो, "बाबु, तिमी बिहानैदेखि भोकै छौ। गाडी चलाउँदा तिम्रो हात कामिरहेको थियो। यो खाजा बरु तिमी नै खाऊ। म त बुढो भएँ, मलाई अब खासै भोक लाग्दैन। तिमीलाई त दिनभरि काम गर्न धेरै शक्ति चाहिन्छ, तिमी नखाई नजाऊ ल?"

​त्यो एक वाक्यले छोराको मुटुमा हजारौँ सुईले घोचे जस्तै भयो। उसलाई याद आयो, बाल्यकालमा होटल जाँदा बुबाले सधैँ "मलाई भोक छैन" भन्थे ताकि छोराले अघाउञ्जेल खान पाओस्। आज वर्षौँपछि पनि बुबाको त्यो 'भोक नलाग्ने' त्याग उस्तै थियो, चाहे ठाउँ वृद्धाश्रम नै किन नहोस्।

​उसले थाम्न सकेन। ऊ थचक्क भुइँमा बस्यो र बुबाको घुँडामा टाउको राखेर बच्चा जस्तै रोयो। "बुबा, मलाई माफ गरिदिनुस्! म अन्धो भएको थिएँ। म हजुरलाई कतै छोड्दिनँ।"

​उसले बुबालाई फेरि गाडीमा हाल्यो र बनेपा फर्कियो। घर पुग्नासाथ श्रीमतीले सोधिन्, "छोडेर आउनुभयो?"

​छोराले दृढताका साथ भन्यो, "म कसरी आफ्नो जरो उखेलेर फाल्न सक्छु? भोलि हाम्रो छोराले हामीलाई यसरी नै वृद्धाश्रमको गेटमा छोड्दा तिम्रो मुटु कति छियाछिया होला? यदि तिम्रा आमाबुबाले तिमी सानोमा बिरामी हुँदा 'झर्को लाग्यो' भनेर बाटोमा फालेको भए आज तिमी मेरो अगाडि उभिएकी हुन्थ्यौ? आमाबुबा बोझ होइनन्, उनीहरू त आशीर्वाद हुन्। जसले हामीलाई हिँड्न सिकाए, उनीहरू थकित हुँदा हामीले काँध दिनुपर्छ।"

​श्रीमतीका आँखामा पनि पश्चातापका आँशु आए। उनले बुबाको चरण स्पर्श गरिन् र भनिन्, "बुबा, मलाई माफ गरिदिनुस्। अब यो घरमा हजुरलाई कसैले झर्को मान्ने छैन।" उनीहरूले बुबाको पूर्ण हेरचाहका लागि एउटा व्यक्तिगत नर्सको व्यवस्था गरे। बनेपाको त्यो घर अब घर मात्र रहेन, एउटा प्रेम र सम्मानको मन्दिर बन्यो।